fbpx

Objawy Depresji według DSM-5 i według Gestalt [cz. 1]

Depresja - Objawy Depresji

Dzisiaj ważny temat – depresja i objawy depresji. 23 lutego to Światowy Dzień Walki z Depresją. Depresja to bardzo poważny problem ówczesnego świata. Mam silne przekonanie, że to współczesny kontekst kulturowy tak mocno wpływa na rosnącą liczbę przypadków depresji. Według Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) depresja była drugą najczęściej występującą chorobą na świecie w roku 2020. Prognozuje przy tym, że do 2030 r. depresja może być najczęściej występującym schorzeniem na świecie. Temat jest więc bardzo poważny i właściwie może dotyczyć każdego z nas.

W ramach poniższego cyklu artykułów, chciałbym przekazać Ci spojrzenie na depresję w kilku ujęciach.

W 1 części cyklu zajmę się tym, co „na powierzchni”, czyli objawami depresji.

Część 2 zawiera test na depresję (tzw. Skalę Depresji Becka), który pozwoli Ci sprawdzić czy Twój aktualny stan zdrowia, oceniany w ramach 21 objawów, może wskazywać na depresję.

W części 3 zajmę się tym, o czym mówi się mniej, czyli o przyczynach depresji. W przypadku depresji objawy są bardzo dokuczliwe, a nawet zagrażające (bo mogą prowadzić do depresji). Wiele osób, które doświadcza objawów depresyjnych, chce za wszelką cenę od nich uciec i jest to bardzo zrozumiałe. Moim zdaniem, gdy doraźnie zajmiemy się objawami, nie warto na tym poprzestać, lecz pójść dalej i zająć się przyczynami. Przedstawię Wam w związku z tym dwie perspektywy – perspektywę psychopatologiczną oraz tą bliższą mojemu sercu – perspektywę humanistyczną w podejściu Gestalt.

W części 4 omówię obszar zdrowienia, również w podejściu psychopatologicznym oraz w podejściu Gestalt. Mam nadzieję, że ten cykl pomoże Ci poszerzyć perspektywę myślenia o depresji jak również pomoże Ci zdecydować o najbardziej pasującym Ci podejściu do depresji i jej objawów.

Oto części cyklu, które planuję opracować. Być może zakres ulegnie poszerzeniu, jeśli wyrazisz swoje zainteresowanie jego uzupełnieniem.

Objawy Depresji według DSM-5  – Depresja Ciężka

DSM-5  to Diagnostyczny i Statystyczny Podręcznik Zaburzeń Psychicznych (piątej edycji), który jest zbiorem kryteriów, wykorzystywanych w diagnozowaniu wszelkiego rodzaju schorzeń. Wśród wszelkiego rodzaju chorób, podręcznik zawiera również kryteria diagnostyczne dla depresji klinicznej (inna nazwa to: zaburzenia depresyjne lub depresja ciężka).

Objawy depresji muszą trwać co najmniej przez 2 tygodnie i istotnie pogarszać funkcjonowanie w życiu codziennym, np. społeczne, zawodowe, rodzinne. Ważne jest też to, że diagnoza musi wykluczyć, że objawy wynikają z innej choroby czy też nadużywania leków lub innych substancji. Wykluczyć należy również stan przeżywania żałoby, która jest naturalnym procesem regulacyjnym. Przesłanką do zdiagnozowania depresji ciężkiej jest występowanie:

  1. Stale obniżonego nastroju lub anhedonii
  2. Oraz co najmniej pięciu z wymienionych poniżej objawów:
  • znaczące zmniejszenie zainteresowania lub przyjemności związanych z większością lub wszystkimi aktywnościami
  • utrata masy ciała, bez podejmowania próby odchudzania, obniżenie apetytu
  • trudności w zasypianiu lub nadmierna senność
  • zmęczenie lub utrata energii
  • myśli samobójcze, myśli o śmierci, próby samobójcze
  • trudności w koncentracji, myśleniu, podejmowaniu decyzji
  • poczucie winy lub poczucie bycia bezwartościowym
  • niepokój, roztrzęsienie, trudność w usiedzeniu na miejscu lub spowolnienie, monotonny głos, cichy głos

Objawy Depresji według DSM-5 – Depresja Łagodna, Depresja Umiarkowana

Poszczególne objawy depresji mogą występować w różnym natężeniu. To z depresją ciężką zwykle stereotypowo wiążemy stan, w którym osoba chora nie jest w stanie podnieść się z łóżka i podejmować podstawowych aktywności życiowych. Depresja może również występować w formie depresji łagodnej lub depresji umiarkowanej, które chociaż uciążliwe, pozwalają na wyższy stopień funkcjonowania. Mogą to być na przykład stany, w których osoba chora „zmusza się” do „normalnego” funkcjonowania w różnych sferach swojego życia. Im niższy stopień nasilenia objawów, tym „łatwiej” jest ukryć obniżenie nastroju. Z czasem, gdy objawy depresji stają się intensywniejsze, jest je znacznie trudniej ukryć przed otoczeniem, aż przestaje to być możliwe.

To, co ważne w przypadku depresji łagodnej i depresji umiarkowanej, to podobnie jak w przypadku depresji ciężkiej: występowanie obniżonego nastroju oraz innych, wymienionych powyżej objawów. Różnicą jest jedynie intensywność doświadczanych objawów depresji.

Innymi słowy, podejście DSM-5 jest podejściem psychopatologicznym, czyli opisującym i wyjaśniającym zjawiska, które mają miejsce. Podejście to przekłada się na diagnozę wskazującą jeden z 4 możliwych stanów:

  • Nie masz depresji
  • Masz łagodną depresję
  • Masz umiarkowaną depresję
  • Masz ciężką depresję

Objawy Depresji według Gestalt

Podejście DSM-5 ma niewątpliwie swoje zalety. Mi osobiście bliżej jednak do podejścia stosowanego w Gestalt (więcej o Gestalt i nurtach w psychoterapii znajdziesz tutaj: Psychoterapia | Który Nurt Psychoterapii jest Najlepszy dla Ciebie? Porównanie 7 Nurtów.

W Gestalt skupiamy się na nieustannym procesie zachodzącym pomiędzy osobą a środowiskiem. Mając więc do czynienia z sytuacją depresji, będziemy skupiali się na zakłóceniach zdrowego funkcjonowania pomiędzy osobą a środowiskiem. W centrum ów skupienia będzie zatem relacja pomiędzy osobą a jej środowiskiem. Gdy zatem osoba z objawami depresji, o których mowa powyżej, pojawi się w gabinecie, będziemy mogli zajmować się tym co pomiędzy osobą a psychoterapeutą, a więc ich wzajemną relacją.

Innymi słowy, objawami depresji, na które psychoterapeuta Gestalt będzie zwracał będą te, które pojawią się w „tu i teraz” w życiu klienta. Jednocześnie te same objawy będą wydarzały się rzeczywistości gabinetowej, czyli objawy będą zależały od tego co pojawi się w przeżyciu osoby i psychoterapeuty w ich spotkaniu. Mogą to być na przykład:

  • wycofanie się osoby z kontaktu
  • ambiwalencja i trudności w podejmowaniu decyzji
  • „niska energia” spotkania lub wrażenie zatrzymywania energii przez osobę
  • klimat sytuacji poczucia winy, lęku, wstydu
  • niskie poczucie własnej wartości
  • poczucie bycia karanym i zasługiwania na karę
  • negatywny obraz siebie
  • wrażenie tłumionego gniewu
  • cisza, która ma charakter destruktywny (w odróżnieniu od ciszy „twórczej”)
  • wszelkie inne objawy, włączając to w te, które definiuje DSM-5

Różnica w podejściu do objawów przez Gestalt – wstęp

To, co wyróżnia podejście Gestalt to patrzenie na objawy jako na skutek tego, co wydarza się pomiędzy klientem a jego środowiskiem (jak również to, co wydarza się pomiędzy psychoterapeutą a klientem w sytuacji sesji psychoterapii). Kolejnym wyróżnikiem jest patrzenie na depresję jako przejaw dostosowania się do tej sytuacji. W przypadku depresji, depresję będziemy rozważać jako formę radzenia sobie z rzeczywistością, co naturalnie przynosi pytanie: „Radzenia sobie z czym konkretnie?”, ale o tym w kolejnych częściach, bo w tej odsłonie miało być tylko o objawach.

Oto spis wszystkich części cyklu o depresji. Być może zakres ulegnie poszerzeniu, jeśli wyrazisz swoje zainteresowanie jego uzupełnieniem.

 

Czas obniżonego nastroju lub którejś z opisywanych poziomów depresji, to bardzo trudny okres w życiu. Jeśli potrzebujesz wsparcia lub chcesz popracować w ramach psychoterapii nad przyczynami doświadczanych przez Ciebie objawów, zachęcam Cię do rozważenia współpracy z kimś z zespołu Nasze Relacje. Więcej szczegółów znajdziesz tutaj: Psychoterapia i tutaj: Zespół Nasze Relacje.

 

Tyle na dzisiaj, trzymaj się ciepło,

Rafał

 

Foto: Anthony Tran z Unsplash

 

 

 

1 komentarz do “Objawy Depresji według DSM-5 i według Gestalt [cz. 1]

  1. Pingback: Depresja | Część 2: Test na Depresję | Jak rozpoznać Depresję - Psychoterapia Gestalt Piaseczno "Nasze Relacje"

Zostaw komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *

× Porozmawiajmy

Strona wykorzystuje pliki cookies. Kliknij w przycisk "Akceptuję", by korzystać z pełni funkcjonalności. UWAGA: Jeśli nie wyrazisz zgody, strona może nie działać w pełni sprawnie. Więcej informacji w polityce prywatności. Polityka prywatności

Strona wykorzystuje pliki cookies. Kliknij w przycisk "Akceptuję", by korzystać z pełni funkcjonalności. UWAGA: Jeśli nie wyrazisz zgody, strona może nie działać w pełni sprawnie. Więcej informacji znajdziesz w polityce prywatności.

Zamknij